Grelina czyli „hormon głodu” PDF Drukuj Email

[Dodano 07.06.2011]

Grelina – potocznie „hormon głodu”, wytwarzany głównie przez komórki żołądka, ale także przez jelito cienkie, trzustkę, jądra, łożysko i podwzgórze. Do najważniejszych zbadanych funkcji greliny należy regulacja łaknienia i równowagi energetycznej organizmu oraz stymulacja wydzielania hormonu wzrostu.

U zdrowych osób produkcja greliny jest ściśle powiązana z przyjmowaniem pokarmu. W okresach ograniczonego dostępu do pożywienia następuje  uwalnianie greliny, co powoduje uczucie głodu i stymuluje poszukiwanie i przyjmowanie pożywienia. W momencie uzupełnienia niedoboru energetycznego poziom greliny spada. W związku z powyższym w przypadku anoreksji lub niedoboru pokarmu poziom greliny w organizmie podwyższa się, a w przypadku nadmiaru pokarmu (otyłości) poziom greliny utrzymuje się na niższym poziomie.

Osoby z PWS stanowią jednak wyjątek od tej zasady. Na podstawie badania poziomu greliny u dzieci z PWS oraz u zdrowych dzieci (o podobnym wskaźniku BMI, wieku i płci) okazało się, że u dzieci z PWS na czczo stężenie greliny było 3-, 4-krotnie wyższe niż u dzieci zdrowych. Stąd przypuszczenie, że permanentnie podwyższone stężenie greliny u osób z PWS może być odpowiedzialne za wzrost łaknienia i w konsekwencji otyłość.

W kolejnym badaniu wykonano biopsję żołądka u osób z: PWS, niedoborem hormonu wzrostu (bez PWS), szczupłych oraz otyłych. U osób z PWS ilość komórek żołądka produkujących grelinę  była 2-3 razy większa niż u osób zdrowych.

Przeprowadzono również badania mające na celu obniżenie stężenia greliny u osób z PWS. Za pomocą somatostatyny  (hormon hamujący) obniżono poziom greliny do wartości właściwych dla osób zdrowych. Niestety nie spowodowało to zmniejszenia potrzeby szukania pokarmu u pacjentów z PWS. Stąd wniosek, że poczucie głodu musi powodować nie tylko nadprodukcja greliny, ale też inne zmniejszenie hormonów anoreksygenicznych tj. hamujących łaknienie przez somatostatynę.

W kilku przypadkach u osób z PWS zanotowano spadek łaknienia i wagi po operacji zmniejszenia żołądka (ang. gastric bypass). Po wycięciu części żołądka, w tym komórek produkujących grelinę, jej produkcja i stężenie w organizmie spadły.

Grelina a hormon wzrostu
Grelina pobudza wydzielanie hormonu wzrostu w mózgu. U ludzi z niedoborem hormonu wzrostu (bez PWS) zauważono podwyższone stężenie greliny, ale nie  towarzyszył temu znaczący apetyt. Możliwe, że ów podwyższony poziom greliny w organizmie wynika z podejmowanych przez organizm prób pobudzenia produkcji hormonu wzrostu. Niestety okazało się, że poziom greliny nie spada pod wpływem podawania hormonu wzrostu.

Grelina a insulina
Osoby cierpiące na cukrzycę typu 1, cechującą się niedoborem insuliny, mają problem z hiperfagią i nadwagą. Badania wykazały, że u tych osób, po przyjęciu pożywienia nie następuje spadek poziomu greliny, właśnie na skutek deficytu insuliny. Natomiast podanie podstawowej dawki insuliny powoduje zmniejszenie stężenia greliny, co mogłoby teoretycznie zapobiegać hiperfagii. Mechanizm wzajemnego oddziaływania greliny, insuliny i somatostatyny w obrębie trzustki wymaga dalszych badań.

Źródło: Opracowanie własne na podstawie informacji znalezionych w Internecie

Zaprezentowane informacje są tłumaczeniami wybranych kwestii dotyczących osób chorych na PWS znalezionych w Internecie lub zjazdach/ konferencjach dotyczących problematyki PWS. Kwestie te są przedstawione tylko i wyłącznie informacyjnie, nie są to opracowania badawcze lub medyczne i nie powinny być stosowane bez wcześniejsze konsultacji z lekarzem lub specjalistą w danej dziedzinie. Nie jesteśmy z zawodu lekarzami, ani biegłymi tłumaczami, w związku z czym nie ponosimy odpowiedzialności za ewentualne błędy merytoryczne wynikające m.in. z uproszczenia informacji, braku wystarczającej wiedzy medycznej, pominięcia jakiejś informacji lub niepoprawnego jej przetłumaczenia.